27.11.2019

Aspekty prawne blockchain cz. II – potencjalne zastosowanie technologii blockchain w obrocie prawnym

Zachęcamy do zapoznania się z kolejnym artykułem poruszającym tematykę blockchain – tym razem pokażemy, gdzie technologia ta może być stosowana.

Treści cyfrowe

Jako baza danych lub rejestr blockchain może przechowywać przejrzyste i odporne na manipulacje rekordy wszystkich informacji istniejących w wielopodmiotowym ekosystemie gospodarczo-prawnym. Pojawia się zatem opcja stworzenia ogólnodostępnej, akceptowanej przez wszystkie strony i jednocześnie zweryfikowanej pod względem autentyczności bazy danych, w której można zarejestrować prawa własności, warunki licencji czy zasady dotyczące wynagrodzenia za korzystanie z praw autorskich. Umożliwiałoby to powstanie nienaruszalnego dowodu posiadania praw autorskich do utworu oraz skatalogowanie i przechowywanie oryginalnych prac i utworów. Takie rozwiązanie byłoby korzystne dla wszystkich: autorów, twórców, właścicieli i użytkowników. Tworzyłoby ono bowiem przejrzysty system, w którym każdy, w tym również osoby trzecie, mógłby prześledzić całą historię praw własności dotyczących poszczególnych utworów i rzeczy.

Autorzy rejestrując w takim systemie swoje dzieła, otrzymywaliby cyfrowy certyfikat praw własności. Potencjalni użytkownicy łatwiej mogliby identyfikować autorów poszczególnych prac, natomiast sami autorzy nie tylko otrzymywaliby informacje, kto i w jakim celu z nich korzysta, ale również mieliby dostęp do informacji o wszystkich transakcjach sprzedaży czy udzielonych licencjach. Odpowiednio, potencjalni nabywcy i konsumenci nie mieliby trudności z odszukaniem oryginalnych twórców, dokonaniem oceny wszystkich praw oraz ograniczeń związanych z wykorzystaniem danego utworu i w końcu zaakceptowaniem warunków użytkowania.

Obrót nieruchomościami

Pomimo postępującej cyfryzacji administracji publicznej, obrót nieruchomościami nadal jest kosztowny i czasochłonny. Wynika to m.in. z potrzeby zapewnienia przejrzystości i bezpieczeństwa transakcji o wysokiej wartości. Technologia blockchain może być narzędziem, które przy zachowaniu dotychczasowego poziomu bezpieczeństwa i większego poziomu przejrzystości, znacząco przyspieszy cały proces. Ostatecznie blockchain nie jest niczym innym jak rejestrem korzystającym z technik kryptograficznych. Może zatem posłużyć do stworzenia samoaktualizujących się, cyfrowych ksiąg wieczystych oraz pomóc w wyeliminowaniu lub znaczącym ograniczeniu roli pośredników (np. notariuszy) oraz zmniejszeniu korupcji. Oczywistym skutkiem byłoby również przyspieszenie samych transakcji (np. poprzez zastosowanie technologii smart contract) oraz zmniejszenie ich kosztów.

Identyfikacja

Dostęp do usług cyfrowych oraz dokonywanie transakcji w internecie nieodłącznie związane są z udostępnianiem wrażliwych informacji oraz udowadnianiem swojej tożsamości. Obywatele zazwyczaj muszą podać dane personalne i finansowe, które następnie są gromadzone w scentralizowanych bazach danych. Jednak notoryczne przypadki wycieku informacji nawet z bardzo dobrze strzeżonych platform jednoznacznie wskazują, że korzystanie z usług cyfrowych jest nieodłącznie związane z ryzykiem kradzieży naszych danych. Im z większej ilości usług korzystamy, tym większe ryzyko, że gdzieś systemy ochronne zawiodą.

Blockchain może być technologią wspierającą nowe podejście i rozwiązania dla zarządzania oraz sposobu wykorzystywania i ochrony danych osobowych, w tym również cyfrowej tożsamości. Próby jej zastosowania w praktyce zostały już podjęte w Szwajcarii poprzez aplikacje uPort. Celem jest umożliwienie obywatelom używanie tego „dowodu tożsamości” w relacjach z firmami i administracją publiczną. Potwierdza on tożsamość danej osoby bez jednoczesnego ujawniania jej wrażliwych danych. Pozwala również na przekazywanie tylko tych informacji, które są niezbędne dla realizacji danej usługi.

Technologia oparta na blockchain generuje jednak również wiele problemów prawnych – począwszy od właściwości jurysdykcyjnej, a skończywszy na problemach związanych z dochodzeniem zapisanych w ten sposób praw majątkowych. Jest ona cały czas w początkowej fazie swojego rozwoju, ale jej potencjał został już zauważony zarówno przez rządy, jak i korporacje. Przy nieubłaganym postępie cyfryzacji przeniknięcie tej technologii w coraz to nowe obszary życia jest tylko kwestią czasu.

Zobacz także:
24.06.2020

Aspekty prawne blockchain cz. III – zastosowanie technologii blockchain w grach komputerowych

11.05.2020

Korzystne zmiany w kredycie na innowacje technologiczne

26.02.2020

Airbnb „usługą społeczeństwa informacyjnego” – wyrok TSUE w sprawie C-390/18

10.12.2019

Cyberataki – realne zagrożenie dla przedsiębiorstwa

02.12.2019

Cybersquatting – czyli jak chronić swoją domenę

13.11.2019

Aspekty prawne blockchain cz. I – czym jest blockchain?

23.10.2019

Wycieki coraz częstsze – pamiętaj o odpowiednych klauzulach w NDA